Teknik Resim Çelik Konstrüksiyonlar

0
1103

Çelik  konstrüksiyon,  genellikle  taşıyıcı  olan  çelikten  profillerin  cıvata,  perçin  ve kaynakla birbirlerine bağlanmasıyla oluşturulan çelik yapılardır. Çelik konstrüksiyonların teknik resimde gösterilmesi, çizim ve tanzimi kurallarını kapsayan en son standartlar TS 4929/Kasım 1986 ve TS 5536/Mart 1988 standartlarıdır.

ÇELİK KONSTRÜKSİYON PROJELERİN TANZİMİ VE ÇİZİMİ

Çelik konstrüksiyon  taşıyıcı sistem, çelik profiller ve levhaların perçin, cıvata veya kaynakla birbirlerine bağlanması ile meydana getirilen çelik yapılardır. Çelik konstrüksiyon resimleri,  bir  yapının  veya  bu  yapıya  ait bir  veya  bir  kaç  ünitesinin  sistem ve genel durumunu gösteren resimlerdir.  Bir   çelik   konstrüksiyon   parçalarının    atölyede   imal edilebilmesi için yeterince ayrıntılı olarak büyük ölçekle çizilen resmine Çelik Konstrüksiyon Detay İmalât Resmi denir.

Çelik konstrüksiyon projelerinin çiziminde kullanılacak resim levhaları (paftalar) TS 506/Nisan 1988 esasına göre A0 veya A1 ebadında aydınger kağıdına çizilmeli ve A0 ve A1 ebadı dışındaki paftalar kullanılmamalıdır.

Çelik konstrüksiyon resimlerinde yazılar siyah çini mürekkeple,  serbest elle veya şablonla, temiz ve okunaklı, eğik veya dik yazı şeklinde  TS 10841 EN ISO 3098-2-2000’de belirtilen yazı tekniğine uygun olarak yazılmalıdır.

Çelik konstrüksiyon projelerin çiziminde TS 88-20 ISO 128-20- 2000’ e  uygun çizgi grupları ve şekilleri kullanılmalıdır. Ayrıca bu resimlerin çiziminde TS 3532 /Aralık 1980’e (EN ISO 5455/1994) uygun ölçekler kullanılmalıdır. Çelik konstrüksiyonların çiziminde uygulanacak kurallar TS 5536/Mart 1988 standardında belirtilmiştir.

ÇELİK KONSTRÜKSİYONLARDA DELİK, CİVATA VE PERÇİNLERİN SADELEŞTİRİLMİŞ GÖŞTERİLİŞİ

Çelik   konstrüksiyonların    görünüşlerinin    çiziminde   delik,   cıvata   ve   perçinler sembollerle gösterilir. Cıvata ve perçinlerin karıştırılmaması için daima cıvatanın vida dişi türünü ve anma çapını belirten bir sembol kullanılmalıdır. Cıvataların gösteriminde örnek olarak M12 x 50 sembolü, perçinlerin gösteriminde ise ∅ 12 x 50 sembolü yazılmalıdır.

Tablo 8.1. Deliklerin, Deliklere Uygun Cıvataların ve Perçinlerin Sembolük Gösterilişi

Adsız

Eksenleri resim düzlemine dik bulunan deliklerin, vida ve perçinlerin gösterilmesinde uygulanan semboller sürekli kalın çizgi ile çizilmelidir. (Tablo 8.1)

Tablo 8.2. Deliklerin Sembolük Gösterilişi

Adsız

Tablo 8.3. Deliklere Takılacak Uygun Cıvata ve Perçinlerin Sembolik Gösterilişi

Adsız Adsız1

ÖLÇÜLENDİRME VE GÖSTERİLİŞ ŞEKLİ

Çelik konstrüksiyonların çiziminde ölçü çizgileri, ölçülerin bitim noktası ok yerine 45° eğik aynı kalınlıkta kısa çizgilerle belirtilmelidir. Ölçü çizgileri TS 88-20 ISO 128-20’ye uygun sürekli ince çizgi olmalıdır.

Deliklerin  çapı  ya sembolün  yanına  ya da bir referans  oku ile dışarıya  alınarak verilebilir. Cıvata ve perçinin özellikleri, bunların ilgili standardına uygun olarak verilmelidir. Birbirlerinin aynı olan elemanların oluşturduğu delik, cıvata ve perçinlerin işaretlenmesinde yalnız en dıştaki elemanlardan birinin işaretlenmesi yeterlidir. Bu durumda delik, cıvata ve perçinlerin  sayısı ve çapı sembolün önünde yer almalıdır (Şekil 8.1).

Adsız Adsız1

Şekil 8.2. Köşebent ve profillerin gösterilmesi ve ölçülendirilmesi

Bir eksen çizgisinden aynı uzaklıkta olan delik, cıvata ve perçinler, eksenler arası mesafe, çap ve sayı değerleriyle ölçülendirilir (Şekil 8.3).

Adsız

Çelik  konstrüksiyonlarda  yayların  eğrilik  yarı  çapı,  yayın  açınım  uzunluğunun yanında parantez içinde gösterilmelidir. Yarı çap ölçüsü tarafsız eksene dış kenara veya iç kenara göre verilmelidir. Ölçümde kolaylık için dış veya iç kenara göre ölçülendirme tercih edilmelidir (Şekil 8.4). Çubuk ve profil en kesitleri mamulün kendi standartlarına uygun olarak gösterilmelidir. Kesit gösterimi, teknik resimler üzerinde gösterilmelidir.

Adsız1

Çelik   konstrüksiyonlardaki   bağlama   levhasının   ölçülendirilmesinde   farklı  açıda bağlanan  en  az iki  tarafsız  eksenin  kesiştiği  nokta  Referans  olarak  alınmalıdır.  Bütün boyutlar ve delik ölçüleri referans noktasında kesişen doğrulara bağlı olarak verilmelidir. Ayrıca taşıyıcı sistemdeki elemanların sistem çizgilerinin eğimi, gerçek eğime uygun olarak çizilmiş  bir dik üçgenin  iki dik kenarı  üzerinde  belirtilmelidir.  Bu boyutlandırma,  gerçek boyutlarda olabileceği gibi 100’e oranlanarak da (örn.: 1/100 ölçeğinde) verilebilir (Şekil 8.5).

Adsız2

Şekil 8.5. Boyutların ve delik ölçülerinin referans noktasına göre verilmesi

Çelik konstrüksiyondaki elemanların şematik olarak gösterilmesi de mümkündür. Elemanlar,  çelik konstrüksiyonda kesişen elemanların  merkezinden  geçen sürekli kalın çizgilerle gösterilmelidir. Bu durumda düğüm noktaları arasındaki uzaklıklar elemanlar üzerine  yazılmalıdır.  Detay  ve  şematik gösterilişlerde  düğüm  noktaları  ve  iki düğüm arasında kalan eleman (çubuk) Arap rakamları ile tarif edilmelidir (Şekil 8.6).

Adsız

Henüz Yorum Yok

CEVAPLA