Pervane İle Başlayan Uçakların Öyküsü

0
267

İkarus’un hikayesini bilmeyenlere özet geçeyim, akıllı bilgin olan Daidalos, İkarus ve adını hatırlamadığım 3 kişi labirente düşerler bilgin olan aklını kullanır kuş kanatlarını mum ile birbirine yapıştırarak alçaktan uçarak kurtulur, korkak olan hep orada kalır, İkarus ise uçmanın tutkusu ile sınırları unutarak güneşe çok yaklaşır, mumlar erir ve İkarus yere çakılır. Yunan mitolojisine konu olacak kadar eski bir tarihe sahip olan uçmanın pervane ile olan kısmından başlamak istiyorum.

Aslında insanlar uçmak için ilk kuşlara benzemeye çalışmış, insanlara kanat takarak uçabileceğini sanmıştır ancak insan kasları bedenin havada taşıyacak kadar güçlü değildir. Bu yüzden sabit kanatlı uçaklar üzerinde yoğunlaşılmıştır. Bilindiği üzere ilk uçak Wright kardeşler tarafından yapılmıştır. İçten yanmalı motor kullanan, çift pervaneyi birbirine bisiklet zinciri ile bağlayan 1903’te FlyerI i yaptılar. 1911 li yıllarda casuslukla birlikte bir savaş silahı haline gelen uçakların önemi arttı.

ÇİFT VE TEK KANATLI UÇAKLAR

Planör tasarımında çok ağır olan 4 kanat kutu kesimini değiştirmek isteyen insanlar dikmeleri ve bağlantı tellerini ayarlayarak elde ettikleri üçgen yapının dayanıklık gibi üstün özelliklerinden yararlanmaya başlaması ile ortaya çıktı. Çift kanatların olumsuz yönleri bağlantı yerlerinin hava basıncına sebep olmaları bu yüzden uçağın yavaş ve yakıt tüketiminin fazla olmasıydı.

Tek kanatlılar ise hafif ve sağlam malzemelerin üretilmesi ile yapılabildi. İlk uçaklar ahşap ve kumaştan 1900’lerde kumaşla kaplı metal çerçevelerden, 1940’lardan sonra ise tamamı metalden uçaklar üretilmeye başlandı.

UÇAKLARIN UÇMA PRENSİPLERİ

Termodinamikte yer Alan Bernoulli denklemi akışkanların (gaz veya sıvı) hızları arttıkça basınçlarının azaldığını kanıtlar bu da demek oluyor ki uçağınız ne kadar hızlı ise kanat altında bulunan hava sabit basınçlı olacak ama kanadın üstünde bulunan hava daha az basınçlı olacak bu basıncı dengelemek içinde uçak havaya kalkacak. Bir nevi Arşimed’in suyun kaldırma kuvvetini bulması gibi. Buda aerodinamik temellerinden biridir.

airfoil

Uçak kanadı kaldırma kuvveti oluşturmasına rağmen  yeteri kadar hıza ulaşmadığı sürece pistte ilerlemeye devam edecek. Hızı içinse itki kuvveti dediğimiz motorların gücü sağlamaktadır. Daha çok gaz türbinleri sağlar. Gaz türbinleri yakıtı yakarak oluşan sıcak havanın basıncı ile türbin pervanelerine çarparak  itki kuvvetini oluşturur. Türbinleri çoğunlukla geri besleme ile sıcak havanın bir kısmını tekrar kullanarak verimleri arttırılabilir.

Uçağın uçması için yapılan çoğu hesaplamada ilk dikkate alınan kuvvetler yer çekimi ve sürükleme kuvvetidir. Sürükleme kuvveti havanın direncidir. Uçağın havada kalabilmesi için itki kuvvetinin sürükleme kuvvetinden büyük olmalı ve oluşturduğu hız ile kanatların kaldırma kuvvetinin basıncı yer çekim kuvvetinden fazla olmalıdır.

1

Henüz Yorum Yok

CEVAPLA