Alet Bileme Tezgahları

0
1172

Metal işleme endüstrisinde kullanılan kesici takımların doğru olarak bilenmesi ve kesici takımların bilenmiş olarak muhafaza edilmesi üretimin verimliliği açısından önemlidir. Yapılan araştırmalar bilenmiş olarak muhafaza  edilen kesici takımların bileme ve ayarlama sürelerini kısalttığı, tezgahın yıpranmasını azalttığını ve hepsinden de önemlisi temiz, hassas ve doğru işlerin yapıldığını göstermiştir. Bazı durumlarda kesici takımların elde bilenmesi yeterli görülebilir. Ancak modern üretimde kullanılan kesici takımların bilenmesine alet bileme tezgâhlarının kullanılması zorunludur. Aşağıdaki şekilde bir alet bileme tezgâhı görülmektedir.

Adsız

Aşağıdaki şekilde görüldüğü gibi zımpara taşının bulunduğu bölüm 360º dönebildiği gibi bu eksene dik olarak herhangi bir açıda da ayarlanabilmektedir. Kesici takımlar üniversal iş başlığı (Freze çakıları) ya da üniversal mengene (Torna kalemleri) ile belirli konumlarda bağlanırlar. Uzun olan kesiciler gerektiğinde alınlarından karşılık puntası ile desteklenirler.

Adsız

Bugün endüstriyel alanda kullanılan kesici takımların bilenmesinde değişik türde pek çok alet bileme tezgâhı kullanılmaktadır. Fiziksel görüntüleri farklı da olsa yapılan bileme işlemlerinde kullanılan yöntem ve teknikler hepsinde aynıdır. Aşağıdaki şekillerde değişik tür alet bileme tezgâhları ve bunlarla kullanılan yardımcı aparat ve aksesuarlar görülmektedir.

ALET BİLEME TEZGÂHLARINDA KULLANILAN YARDIMCI APARATLAR

Alet bileme tezgahlarında bilenecek olan kesicinin biçimine (freze çakıları, parmak freze, matkap, torna kalemi vb.), malzeme türüne (HSS kesici takımlar, sert maden uçlu takımlar vb.) göre yardımcı aparatların seçilmesi gerekir. Örneğin üzerindeki diş sayısı fazla olan freze çakılarının dişlerinin eşit olarak bilenebilmesi gerekir. Bu eşitliği sağlamak için aynı oranda dönmeyi sağlayan üniversal aynanın (başlık) kullanılması gerekir. Aşağıdaki şekillerde de görüldüğü gibi matkap ucunun bilenmesi için uç açısını verecek şekilde özel bir aparat kullanılır. Torna kalemlerinin bilenmesinde torna kaleminin uygun açılarda bilenebilmesi için, her açıyı vermeye uygun üniversal mengene kullanılır.

Adsız

Alet bileme tezgahlarında kullanılan yardımcı aparatlar

Merkezleme Mastarları, bilenecek olan kesici takım dişinin taş merkezi ve punta ucu ile aynı seviyede tutmak için kullanılır. Mastar ucundaki küçük plakalar iki parçalı olarak yapılabildikleri gibi aşağıdaki şekilde görüldüğü gibi tek parçalı olarak da yapılabilirler. Şekilde de görüldüğü gibi mastar sağ ve sol dişlerin ayarlanmasında taş başlığına ya da tezgâh tablasına bağlanarak kullanılırlar.

Adsız

Merkezleme mastarları aynı zamanda punta ile zımpara taşı mili eksenini aynı yüksekliğe ayarlamak için de kullanılırlar. Ayar işlemi için mastar tabla üzerine bağlandıktan sonra, mastar ucu ile mil yuvası üzerindeki sıfırlama çizgisini çakıştırmak gerekir.

Taş Bileme Aparatı, kullanılan zımpara taşları zamanla körelirler. Körelen zımpara taşlarının hem bilenmeleri hem de bozulmuş yüzeylerinin düzeltilmesi için taş bileme aparatları kullanılırlar. Bileme aparatı tezgah tablasına bağlanır ve tabla sağ-sola hareket ettirilerek bileme gerçekleştirilir.

Adsız

Taş bileme aparatı

Sağ – Sol Puntalar, kesici takımların malafa üzerinde bilenmesinde kullanılırlar. özellikle uçlarında punta deliği olan silindirik kesitli kesicilerin bağlanmasında kullanılırlar. Ayrıca üniversal başlık ile de kullanılırlar.

Adsız

Üniversal Başlık, alet bileme tezgâhlarının en çok kullanılan elemanlarındandır.  Silindirik saplı freze çakıları, takma saplı alın freze çakıları ve açılı freze çakılarının bilenmesinde kullanılır.

Matkap Bileme Aparatı, helisel matkapların alet bileme tezgâhında düzgün olarak bilenmesi için kullanılan aparattır. Her alet bileme tezgâhında farklı şekillerde olabilirler. Bu aparatların hepsinde matkabın bağlandığı kısım, matkabın uç açısına göre ayarlanabilmekte ve boşluk açısını oluşturacak şekilde dönebilmektedir.

Adsız

 Matkap bileme aparatı Üniversal mengene

Adsız

Adsız

ALINTI..

Henüz Yorum Yok

CEVAPLA